2014(e)ko abendua 31, asteazkena

Arkamurkakoekin Santoñara hegaztiak ikustera

Eguraldi ona lagun izan degula Santoñako irteera oso ondo irten dela aipatu behar. Nahiz eta euria pixkat egin, ikasteko eta disfrutatzeko aukera ederra izan dugu. Hotza ere egin arren  gustora zaudenean ahaztu egiten zara detaile txiki horietaz. 70 hegazti espezie ikusi ditugu eta faltan somatu ditugun hegaztien artean, besteak beste, Murgilari mottoduna, karnaba, Pottorra, Martina eta Zingira mirotza izan dira. Hegazti kopuru haundiak ikusi direnez pozik egoteko arrasoiak badira. Gure arteko giroa ere ezin hobea izan da, eta espero dugu ikasteko  espektatibak egoki bete izana. Peilloren adierazpen eta erdi hitzaldiekin ikasi nahi zuenak aukera ederra izan du. Denon artean osatutako hegazti zerrenda izan denez denei ZORIONAK!!!! ematea besterik ez zaigu geratzen.
Santoñan ateratako 5 argazki hauekin bukatzen dugu aurtengo kronikatxoa.

1.- kuliska buztanbeltza igerian ikustea ez ohiko portaera bat dela iruditu zitzaien taldekideei.
2- Itsas mika talde bat, elikatzen hasteko, marea jeitsi zain.

3- Lertxuntxo itzain talde bat lotegira sartu aurretiko inguru batean pausatzen.
 3- Santoñako irteerarako elkartu zen taldetxoa (Rafa Perez falta da)  



Santoñan ikusitako hegaztien zerrenda osoa
2014-12-28
1-Aliota handia -------------------------- Colimbo grande
2-Aliota artikoa ------------------------- Colimbo artico
3-Txilinporta txikia -------------------- Zampullín chico
4-Txilinporta lepabeltza --------------- Zampullín cuellinegro
5-Txilinporta urrebelarria ------------- Zampullín cuellirrojo
6-Murgil handia ------------------------ Somormujo lavanco
7-Ubarroi handia ----------------------- Cormorán grande
8-Ubarroi mottoduna ------------------ Cormoran muñudo
9-Lertxuntxo itzaina ------------------ Garcilla bueyera
10-Lertxuntxo txikia ------------------- Garceta común
11-Lertxuntxo handia ------------------ Garceta grande
12-Lertxun hauskara ------------------- Garza real
13-Amiamoko zuria -------------------- Cigüeña blanca
14-Mokozabala ------------------------- Espátula
15-Antzara hankagorrizta ------------- Ánsar común
16-Antzar musubeltza ----------------- Barnacla carinegra
17-Ahate txistularia -------------------- Silbón europeo
18-Ipar ahatea --------------------------- Ánade friso
19-Zertzeta arrunta --------------------- Cerceta común
20-Basahatea ---------------------------- Ánade azulón
21-Ahate buztanluzea ------------------ Ánade rabudo
22-Ahate mokozabala ------------------ Cuchara común
23-Murgilari arrunta ------------------- Porrón europeo
24-Ahate beltza ------------------------- Negrón común
25-Zerra ertaina ------------------------ Serreta mediana
26-Beltxarga arrunta ------------------- Cisne vulgar
27-Arrano arrantzalea ----------------- Aguila pescadora
28-Zapelatz arrunta -------------------- Busardo ratonero
29-Belatz handia ----------------------- Halcón peregrino
30-Uroiloa ------------------------------- Polla de agua
31-Kopetazuri arrunta ----------------- Focha común
32-Itsas mika --------------------------- Ostrero euroasiático
33-Abozeta ------------------------------ Avoceta
34-Txirritxo handia -------------------- Chorlitejo grande
35-Txirri grisa -------------------------- Chorlito gris
36-Hegabera ---------------------------- Avefría europea
37-Txirri arrunta ----------------------- Correlimos común
38-Kuliska buztanbeltza -------------- Aguja colinegra
39-Kukiska gorria --------------------- Aguja colipinta
40-Kurlinta handia --------------------- Zarapito real
41-Kurlinta bekainduna --------------- Zarapito trinador
42-Bernagorri arrunta ----------------- Archibebe común
43-Kuliska zuria ----------------------- Archibebe claro
44-Kuliska txikia ---------------------- Andarríos chico
45-Harri- iraularia --------------------- Vuelvepiedras común
46-Antxeta txikia ---------------------- Gaviota enana
47-Antxeta mokogorria --------------- Gaviota reidora
48-Antxeta burubeltza ----------------- Gaviota cabecinegra
49-Kaio iluna -------------------------- Gaviota sombría
50-Kaio hankahoria ------------------- Gaviota patiamarilla
51-Kaio beltza ------------------------- Gavión atlantico
52-Txenada hankabeltza ------------- Charrán patinegro
53-Pagausoa --------------------------- Paloma torcaz
54-Martín arrantzalea ---------------- Martín pescador
55-Haitz-enara ------------------------ Avión roquero
56-Negu txirta ------------------------- Bisbita común
57-Buztanikara horia ----------------- Lavandera cascadeña
58-Bustanikara zuria ----------------- Lavandera blanca
59-Txantxangorria -------------------- Petirrojo
60-Zozoa ------------------------------- Mirlo común
61-Errekatxindorra ------------------- Ruiseñor bastardo
62-Txinbo kaskabeltza -------------- Curruca capirotada
63-Txio arrunta ----------------------- Mosquitero común
64-Amilotx urdina -------------------- Herrerillo común
65-Kaskabeltza ----------------------- Carbonero común
66-Mika ------------------------------- Urraca
67-Belabeltza ------------------------- Corneja negra
68-Erroia ------------------------------ Cuervo
69-Araba zozo pikarta --------------- Estornino pinto


70-Etxe txolarrea -------------------- Gorrión común

2014(e)ko abendua 16, asteartea

Urtsuia mendira orain dela 545 milioi urteko astarna bila

 Pagoeta mendizale elkartearekin batera iparraldeko Urtsuia mendira egindako irteeraren kronikatxoa duzue honako hau;
 Andoni Ruiz Urtsuia gainean taldekideei inguruari buruzko azalpenak ematen.
Gneiss harrokaz osaturik dago Urtsuia ingurua. Proterozoiko bukaeran, hau da, horain dela 545 milioi urte inguru Ursuian lurrazaleratu zela kalkulatzen da. Urtsuia sortu zenean ez ziren existitzen inon gaur egunean ikus ditzakegun animalia eta landareak. Itsasoko arrainak ibili ahal ziren Urtsuian eta hegaztiak ez. Martxel Aizpuruak dionez, gaur eguneko zuhaitzen gainako altuera edukiko zuten garo motak omen ziren garai hartan.
 Irteera hau prestatzerakoan "etengabeko aldaketa"nabarmendu nahi izan da, alegia, Urtsuia ingurua sortu zenean Penintsula iberikoa ez zegoela orain dagoen tokian. Behekaldeko irudi hauek baliatuz Martxel Aizpuruak eta Andoni Ruiz-ek ederki adierazi zizkiguten Urtsuia inguruan milioika urteetan zehar izan diren aldaketak.









Euskal herriko ekialdeko iparraldeko isurialdeko estaiak, gaur egun alturaz altura ze baso mota osatzen zaizkigun gure mendietan
 Larre edo belardietatik hasi eta zuhaitzez osatutako basoa egin arteko seriea zein den ere ederki adierazi zigun Martxel Aizpuruak

Urtsuia mendia igotzen hasi berritan
Urtsuia mendian gora larre artean
Urtsuia medi tontorrean taldekideak adi adi Andoni Ruizen azalpenak entzuten.
Mokadu bat jateko atzedenalditxo bat egiten.

Mokadu bat egiteko geldialdia ere ondo aprobetxatu genuen. Taldekideren batek listor Asiatiko (Vespa velutina) bat aurkitu zuen aitzakian Martxel Aizpuruak ederki azaldu zizkigun espezie honen nondik norakoak.
Urtsuia menditikan behera autobuserako bidean.
Bukatzeko nola ez Juantxo Unzueta eta Jon "Tente"ri esker beroenak, elkarren artean aurrez ederki asko antolatutako ibilbidean barrena besteoi gozatzeko aukera eskaintzearren.

2014(e)ko azaroa 21, ostirala

Urtsuiako irteera Pagoeta eta Arkamurka Elkarteen eskutik

Belarditik basorako tranzizioa; Ohitura dugunez, gure urteko azken mendi irteera Pagoeta mendizale elkartearekin batera antolatzen dugu. Aurten ere asmo berdinakin gabiltza eta antolatu dugun goiz buelta, didaktikoa, Iparraldera izango da, konkretuki Ursumendi ingurura. Belarditik basorako tranzizioa gaia hartuta, bi ibilbide ezberdin proposatzen ditugu martxa egiteko. Ibilbide luzeak 9,5 km ditu eta motzak berriz 7,5 km. Bi ibilbidetan Arkamurkako lagunekin joango gara bainan ibilbide luzean Ursumendi tontorrera igoko gara eta motzean berriz ez. Gailurretik jaitsita bi taldeak elkartuko gara hamaiketakoa egiteko eta azkenengo azalpenak entzuteko. Ondoren falta diren bi kilometroak elkarrekin egingo ditugu.

Azaroak 23, goiz buelta Iparraldera
Irteera: Goizeko 7:30ean Agouseneko biribilgunetik
Itzulera; Eguerdiko 14:30 alderako
Distantzia; Ibilbide luzeak; 9,5Km eta motzak; 7,5km
zailtasunik gabeko irteera. Hamaiketakoa Pagoeta Mendizale elkarteak jarriko du.
Izen hematea; Mendizabal kinkiladendan, Azaroak 21a (ostirala) bitartean.
Urtsuia inguruak.
Gure bizitzaren luzera edo gure memoria historikoa hutsaren hurrengoak dira geologiako gertakizunekin alderatzen baditugu. Argazki finko baten ikuspegia dugu munduarekiko. Baina dena da aldatzen eta hemendik 200 milioi urtetara dena izango da ezberdin, orduan gizakia izan ala ez izan.Irteera hau prestatzeko eskatutakoan “etengabeko aldaketa” nabarmendu nahi izan da, alegia, Urtsuia sortu zenean Penintsula Iberikoa ez zegoen orain dagoen tokian; Urtsuia sortu zenean ez ziren existitzen inon gaur bertan ikus ditzakegun animalia eta landareak. Itsasoko arrainak ibili al ziren Urtsuian eta hegaztiak ez?
Gure gaurko ikuspenetik, gure gertuko historiari begiratuta, erraz uler dezakegu zergatik dauden orain larreak Urtsuian lehen pagadia zen tokian. Norantz jotzen dute etengabe larreek? Zergatik?

Lehena, oraina eta geroa ikusiko dugu Urtsuian. Esna etorri! 


2014(e)ko urria 28, asteartea

Itsasora irteera itsas hegazti eta zetazeoak behatzera

Lehenagoko astean berriro Zumaiatik Itsaso zabalera irten ginen itsas hegazti eta zetazeoen atzetik eta egun ederra igaro ondoren behekaldean ikusiko duzuen zerrenda osatu genuen. Beste behin eskerrik beroenak eman nahi dizkiogu Oier eta Kutxusi beraien itsasontzian irteera egiteko aukera eskaintzearren.

Zumaiatik itsas zabalera itsas hegaztien atzetik / Zumaia pelágica, Gipuzkoa, ES-PV
2014 ko urriaren 24ean / 24-oct-2014 7:00 - 15:00
Itsasontzi irteera / Protocolo: Con Desplazamiento
50.0 Milletara / 50.0 milla(s)
 Zumaiatik iparraldera 43º42´ eta 50 min gutxigorabehera /Comentarios:  Hasta 43º42´ Norte de Zumaia. (50 min aprox.)
Navegacíón sobre la isóbata 1000 m.
Bertan parte hartu genuenak ondorengoak izan ginen. / Participantes; Asier Aldalur, Juan Arízaga, Josu Amilibia, Jesús Menéndez y Oier (El patrón)
Denera 16 espezie ezberdin ikusi genituen / 16 especies (+2 otros taxones)

Gabai haundia, Pardela capirotada (Puffinus gravis)  38
Gabai iluna, Pardela sombría (Puffinus griseus)  15
Gabai balearra, Pardela balear (Puffinus mauretanicus)  1
Gabaiak s/p, Pardela sp. (Calonectris/Puffinus sp.)  3
Zanga, Alcatraz atlántico (Morus bassanus)  35
Ubarroi haundia, Cormorán grande (Phalacrocorax carbo)  73
Ubarroi mottoduna, Cormorán moñudo (Phalacrocorax aristotelis)  2
Marikoi haundia, Págalo grande (Stercorarius skua)  3
Marikoi isats-bihurria, Págalo pomarino (Stercorarius pomarinus)  1
Pottorroa, Alca común (Alca torda)  1
Antxeta mokogorria, Gaviota reidora (Chroicocephalus ridibundus)  50
Antxeta txikia, Gaviota enana (Hydrocoloeus minutus)  2
Kaio buru beltza, Gaviota cabecinegra (Ichthyaetus melanocephalus)  3
Kaio hankahoria, Gaviota patiamarilla (Larus michahellis)  312
Kaio iluna. Gaviota sombría (Larus fuscus)  25
Hegaxabala, Alondra común (Alauda arvensis)  124
Negu txirta, Bisbita pratense (Anthus pratensis)  1
Paseriformeak, Passeriformes sp. (Passeriformes sp.)  22

Zetazeoei dagokionez 30 eko Izurde arrunten (Delphinus delphis) taldetxo bat ikusi genuen Zumaiatik 8 bat miletara eta Ezpata arrain (Xiphias gladius) bat ere bai 10 bat miletara.
Behekaldean dituzue irteeran ateratako argazki batzuk.
Itsasotikan eguzkia nola ortetzen den ikustea benetan ederra da.

Denboraldiko lehen Pottorroak (Alca torda) azaldu dira.


Zanga (Morus bassanus) heldu eta gazteak ondoren.







Juan Arízaga, Josu Amilibia eta Jesús Menéndez argazkiak ateratzen.
Kaio buru beltz (Ichthyaetus melanocephalus) gazte eta helduak ondoren










Gabai haundiak (Puffinus gravis) ondoren













Marikoi haundiak  (Stercorarius skua) ondorengoak




 Marikoi isats-bihurriak (Stercorarius pomarinus) ondorengoak

Antxeta txikiak (Hydrocoloeus minutus) ere ikusi genituen, behean horietako bat
Hegaxabalak (Alauda arvensis) ere ugari pasa ziren itsasontzi ingurutik.
 Ubarroi haundien (Phalacrocorax carbo) pare bat bando ere pasa zitzaizkigun
 Zetazeoei dagokionez 30 eko Izurde arrunten (Delphinus delphis) taldetxo bat ikusi genuen Zumaiatik 8 bat miletara eta itsasontzira ere gerturatu zitzaizkigun.


  Ezpata arrain (Xiphias gladius) bat ere han zebilen Zumaiatik 10 bat miletara
 Kaio ilunak (Larus fuscus) ere dexente ikusi genituen, behekaldean gazte eta heldu baten argazkiak dituzue.

Behekaldeko hauek denak kahio hanka horiak dituzue, horietako asko Gipuzkoan eraztundutakoak.








Kaioak itsasontzia jarraitzen etorri zitzaizkigun